Rehabilitacja urologiczna

Rehabilitacja po operacji prostaty i fizjoterapia problemów urologicznych i bólu rejonu krocza

Operacja prostaty, nietrzymanie moczu, nagłe parcie na pęcherz czy przewlekły ból w obrębie miednicy mogą znacząco zmienić codzienne funkcjonowanie. Wielu mężczyzn zaczyna ograniczać spacery, aktywność fizyczną, pracę czy spotkania z innymi osobami. Często pojawia się również pytanie: czy można coś z tym zrobić i od czego zacząć?

Osobną grupę dolegliwości stanowią bóle w obrębie krocza, miednicy i miejsc intymnych, które mogą pojawiać się lub nasilać podczas aktywności seksualnej. Mogą powodować dyskomfort, obawę przed kolejnym zbliżeniem, ograniczać aktywność seksualną i znacząco obniżać jakość życia intymnego.

W FIZJOSPORT w Krakowie prowadzimy fizjoterapię i rehabilitację urologiczną mężczyzn, ze szczególnym uwzględnieniem pacjentów przygotowujących się do operacji prostaty oraz wracających do sprawności po prostatektomii.

Pomagamy również mężczyznom z nietrzymaniem moczu, zaburzeniami funkcji mięśni dna miednicy, przewlekłymi dolegliwościami bólowymi w obrębie miednicy i krocza oraz bólem okolic intymnych związanym m.in. z aktywnością seksualną.

Nasza fizjoterapeutka, mgr Karolina Samborska, dobiera postępowanie indywidualnie. W zależności od problemu wykorzystuje badanie funkcjonalne, terapię manualną, trening mięśni dna miednicy, ćwiczenia funkcjonalne oraz EMG Biofeedback i sonofeedback, które pozwalają uzyskać dodatkową informację o aktywności mięśni i wykorzystać ją podczas terapii.

JEŚLI CHCESZ PRZEJŚĆ NA PODSTRONĘ DOTYCZĄCĄ REHABILITACJI UROGINEKOLOGICZNEJ KOBIET –> kliknij

Jeżeli nie wiesz, czy Twoje dolegliwości kwalifikują się do fizjoterapii urologicznej, możesz zacząć od konsultacji. Po wywiadzie i badaniu łatwiej będzie określić, czy i w jakim zakresie możemy Ci pomóc.

Pierwsza wizyta – czego możesz się spodziewać?

Pierwsze spotkanie ma przede wszystkim odpowiedzieć na pytanie: z jakim problemem mamy do czynienia i czego potrzebujesz na obecnym etapie? Rozmawiamy o objawach, przebytym leczeniu, operacjach, funkcjonowaniu pęcherza, codziennej aktywności i sytuacjach, w których problem jest najbardziej odczuwalny.

Jeżeli jesteś przed lub po operacji prostaty, warto zabrać ze sobą dokumentację medyczną i zalecenia otrzymane od lekarza.

Następnie przeprowadzamy badanie dopasowane do problemu. Jeśli potrzebujemy dokładniejszej informacji o aktywności mięśni dna miednicy, możemy wykorzystać EMG Biofeedback. EMG Biofeedback to metoda, która pozwala sprawdzić, jak pracują mięśnie dna miednicy i wykorzystać tę informację podczas ćwiczeń. Specjalne elektrody rejestrują aktywność elektryczną mięśni, a pacjent może obserwować jej zmiany na ekranie podczas napinania i rozluźniania. Dzięki temu urządzeniu fizjoterapeutka zyskuję obiektywne informację o funkcji mięśni dna miednicy, a pacjent otrzymuje informację zwrotną, która pomaga mu nauczyć się lepszej kontroli mięśni.

Po badaniu omawiamy, co zauważyliśmy i jak może wyglądać dalsza rehabilitacja.

Operacja prostaty? Rehabilitację warto zaplanować wcześniej

W przypadku planowanej prostatektomii fizjoterapię można rozpocząć jeszcze przed operacją.  To dobry moment, aby nauczyć się lokalizować i prawidłowo aktywować mięśnie dna miednicy, zrozumieć ich funkcję oraz poznać ćwiczenia, które będą wykorzystywane na kolejnych etapach rehabilitacji.

Po operacji warunki anatomiczne i funkcjonowanie mechanizmów odpowiedzialnych za trzymanie moczu ulegają zmianie. Dlatego umiejętność świadomej pracy mięśni dna miednicy może stać się ważnym elementem powrotu do kontroli nad pęcherzem. Podczas wizyty przedoperacyjnej nie chodzi więc o wykonanie jak największej liczby ćwiczeń. Chodzi o to, aby nauczyć się wykonywać je właściwie jeszcze przed zabiegiem.

Jeżeli jest to zasadne, możemy wykorzystać EMG Biofeedback, aby pacjent otrzymał dodatkową informację zwrotną o aktywności swoich mięśni.

„Ćwiczę mięśnie, ale nie wiem, czy robię to dobrze”

To częsta wątpliwość pacjentów rozpoczynających rehabilitację. Mięśni dna miednicy nie widać podczas ćwiczenia tak jak mięśnia ramienia czy uda. Pacjent może więc wykonywać ruch, który wydaje mu się prawidłowy, a jednocześnie nadmiernie napinać brzuch, pośladki, wstrzymywać oddech albo mieć trudność z właściwą aktywacją dna miednicy. Dlatego podczas rehabilitacji uczymy nie tylko jak napiąć mięśnie, ale również jak je rozluźnić, jak oddychać podczas ćwiczeń i kiedy wykorzystywać ich pracę.

W tym miejscu szczególnie przydatny może być EMG Biofeedback. W FIZJOSPORT dysponujemy urządzeniem EMG Biofeedback, które nasza fizjoterapeutka wykorzystuje w rehabilitacji urologicznej mężczyzn. Urządzenie rejestruje aktywność elektryczną mięśni i pozwala uzyskać informację zwrotną o ich pracy. Dzięki temu można ocenić m.in. sposób aktywacji i rozluźniania mięśni oraz ich zachowanie podczas wykonywania określonych zadań. Wynik zawsze interpretowane są w połączeniu z wywiadem i pozostałymi elementami badania fizjoterapeutycznego. Biofeedback często wykorzystuję się następnie podczas treningu. Pacjent otrzymuje informację zwrotną o aktywności mięśni, co może ułatwiać naukę prawidłowego wykonania ćwiczenia. Zamiast zastanawiać się „czy napinam właściwe mięśnie?”, może lepiej zrozumieć i kontrolować wykonywane zadanie.

EMG Biofeedback jest więc dla nas narzędziem wspierającym zarówno ocenę, jak i terapię, a nie osobnym zabiegiem stosowanym według jednego schematu.

Nietrzymanie moczu u mężczyzn – nie tylko po operacji prostaty

Choć rehabilitacja po prostatektomii jest ważną częścią fizjoterapii urologicznej, problemy z kontrolą pęcherza mogą występować również w innych sytuacjach.

Warto zgłosić się do fizjoterapeuty, jeżeli wyciek moczu pojawia się podczas:

• kaszlu lub kichania,
• wstawania z krzesła,
• schylania się,
• podnoszenia cięższych przedmiotów,
• chodzenia lub dłuższego spaceru,
• ćwiczeń i aktywności fizycznej.

Nasza fizjoterapeutka pracuje również z pacjentami, u których występuje nagłe, trudne do opanowania parcie na pęcherz. W takich przypadkach sama praca mięśniowa nie zawsze jest jedynym elementem postępowania. Znaczenie mogą mieć również nawyki związane z oddawaniem moczu, częstotliwość wizyt w toalecie, sposób reagowania na parcie oraz inne czynniki. Dlatego rehabilitację planujemy dopiero po poznaniu problemu.

Fizjoterapia urologiczna a problemy seksualne

Ból i inne dolegliwości w obrębie miednicy oraz miejsc intymnych mogą wpływać nie tylko na codzienne funkcjonowanie, ale również na życie seksualne mężczyzny.

Jeżeli ból pojawia się podczas zbliżenia, erekcji, ejakulacji lub bezpośrednio po aktywności seksualnej, z czasem może prowadzić do ograniczania współżycia, obawy przed bólem i zmniejszenia komfortu życia seksualnego. Nie jest to temat, o którym każdy pacjent chce rozmawiać podczas pierwszej wizyty. Jeśli jednak problem jest dla Ciebie istotny, możesz powiedzieć o nim fizjoterapeutce – również takie dolegliwości uwzględniamy podczas wywiadu i planowania rehabilitacji. Funkcja seksualna zależy od wielu czynników, dlatego fizjoterapia nie zastępuje diagnostyki ani leczenia urologicznego, seksuologicznego czy innej potrzebnej konsultacji.

Jeżeli jednak w dolegliwościach znaczenie mają zaburzenia funkcji mięśni dna miednicy lub innych struktur układu ruchu, odpowiednio dobrana fizjoterapia może być jednym z elementów szerszego postępowania.

Jak wygląda rehabilitacja urologiczna?

Nie chcemy, aby fizjoterapia urologiczna kojarzyła się wyłącznie z powtarzaniem jednego ćwiczenia mięśni dna miednicy. W zależności od problemu terapia może obejmować kilka uzupełniających się elementów.

• Trening mięśni dna miednicy dobieramy do aktualnej funkcji mięśni. Może obejmować poprawę kontroli, siły i wytrzymałości, ale również naukę prawidłowego rozluźniania.
• metoda BeBo® – stosowana przez naszą drugą fizjoterapeutkę, mgr Martę Srokę, jako element terapii i treningu dna miednicy. Metoda obejmuje m.in. naukę prawidłowej pracy mięśni dna miednicy, oddechu, postawy i świadomego wykorzystywania tych struktur w codziennych czynnościach
• EMG Biofeedback wykorzystujemy, jeżeli potrzebujemy dodatkowej informacji o aktywności mięśni lub chcemy zastosować informację zwrotną podczas ćwiczeń.
• Terapia manualna może być elementem postępowania szczególnie u pacjentów z dolegliwościami bólowymi i zaburzeniami funkcji tkanek w obrębie miednicy.
• Ćwiczenia oddechowe i funkcjonalne pomagają przenieść pracę wykonywaną w gabinecie na codzienne czynności – wstawanie, chodzenie, schylanie się, podnoszenie przedmiotów czy aktywność sportową.
• Edukacja i ćwiczenia domowe pozwalają pacjentowi kontynuować pracę pomiędzy wizytami i lepiej rozumieć mechanizm swojego problemu.

Nie każdy potrzebuje wszystkich tych metod. Wybieramy te, które mają uzasadnienie w konkretnym przypadku.